Choroby od A do Z

Zapalenie oskrzeli

zapalenie oskrzeli, objawy zapalenia oskrzeli, leczenie zapalenia oskrzeli, przyczyny zapalenia oskrzeli, wirusowe zapalenie oskrzeli, bakteryjne zapalenie oskrzeli, kaszel przy zapaleniu oskrzeli, jak leczyć zapalenie oskrzeli, powikłania zapalenia oskrzeli, duszność zapalenie oskrzeli

Zapalenie oskrzeli to stan zapalny dróg oddechowych prowadzących powietrze do płuc. Ostra postać jest najczęściej wywoływana przez wirusy i powoduje kaszel, odkrztuszanie wydzieliny, ból w klatce piersiowej przy kaszlu i osłabienie. U większości zdrowych osób ustępuje samoistnie bez antybiotyku.

Czym jest zapalenie oskrzeli?

Zapalenie oskrzeli to stan zapalny śluzówki oskrzeli, czyli dróg doprowadzających powietrze do płuc. Wytwarza ona więcej wydzieliny, co wywołuje kaszel.

Ostre zapalenie oskrzeli to zwykle infekcja wirusowa, która mija sama w ciągu około 3 tygodni.

Objawy zapalenia oskrzeli

Głównym objawem jest kaszel, najpierw często suchy, potem z wydzieliną.

  • Inne objawy zapalenia oskrzeli

    • Ból w klatce piersiowej przy kaszlu
    • Ból gardła, katar lub zatkany nos
    • Osłabienie i zmęczenie
    • Stan podgorączkowy lub gorączka
    • Świsty lub cięższy oddech
  • Oskrzela czy przeziębienie?

    Objawy mogą przypominać przeziębienie lub grypę. Gorączka nie musi wystąpić.

Czym różni się ostre zapalenie oskrzeli od przewlekłego?

Obie dają kaszel, ale mają inne przyczyny i przebieg.

Czym różni się ostre zapalenie oskrzeli od przewlekłego?
RodzajCharakterystyka
Ostre zapalenie oskrzeli

Zwykle po infekcji wirusowej. Kaszel może trwać kilka tygodni, ale zwykle mija bez swoistego leczenia.

Przewlekłe zapalenie oskrzeli

Długotrwały kaszel ze śluzem, najczęściej przy POChP (przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc). Wymaga osobnej diagnostyki i długiego leczenia.

Czy zapalenie oskrzeli jest zaraźliwe?

Zaraźliwy może być wirus, który je wywołał. Myj ręce i zasłaniaj usta przy kaszlu.

Od czego powstaje zapalenie oskrzeli?

Przyczyną ostrego zapalenia oskrzeli są najczęściej wirusy. Ryzyko zwiększają m.in.:

  • Kontakt z osobą chorą

    Wirusy szerzą się przy kaszlu, kichaniu i przez ręce.

  • Dym i substancje drażniące

    Także palenie tytoniu.

  • Astma i choroby płuc

    Infekcja może przebiegać ciężej.

  • Osłabiona odporność

    Łatwiej zachorować, a przebieg bywa cięższy.

  • Starszy wiek i choroby przewlekłe

    Infekcja bywa cięższa i nietypowa.

Jak diagnozuje się zapalenie oskrzeli?

Zwykle wystarczą wywiad i badanie. Najważniejsze jest wykluczenie zapalenia płuc.

  • Wywiad o kaszlu

    Jak długo trwa, czy jest gorączka, duszność, wydzielina, ból w klatce, choroby przewlekłe.

  • Osłuchiwanie płuc

    Świsty, furczenia i cechy zapalenia płuc.

  • Ocena saturacji i parametrów życiowych

    W razie potrzeby saturacja, temperatura i tętno.

  • RTG w celu wykluczenia zapalenia płuc

    Nie jest rutynowo potrzebne.

  • Dodatkowe badania przy nietypowym przebiegu

    Np. przy ciężkim przebiegu lub podejrzeniu grypy, COVID-19 czy krztuśca.

Nie każdy potrzebuje badań dodatkowych. Lekarz wyklucza zapalenie płuc, astmę i zaostrzenie POChP.

Leczenie zapalenia oskrzeli

Leczenie zapalenia oskrzeli to głównie łagodzenie objawów. Antybiotyk zwykle nie jest potrzebny.

  • Odpoczynek i nawodnienie

    Pij płyny, zwłaszcza przy gorączce, i ogranicz wysiłek w pierwszych dniach.

  • Leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe

    Przy gorączce lub bólach, jeśli nie ma przeciwwskazań.

  • Leczenie kaszlu

    Nie zawsze trzeba go hamować, bo oczyszcza drogi oddechowe. Wiele syropów bez recepty działa słabo.

  • Inhalatory

    Nie są rutynowo zalecane. Mogą być potrzebne przy astmie lub innej przewlekłej chorobie dróg oddechowych.

  • Antybiotyk

    Zwykle niepotrzebny. Lekarz rozważa go np. przy podejrzeniu zakażenia bakteryjnego lub ryzyku powikłań.

    Żółty lub zielony kolor wydzieliny nie decyduje o antybiotyku.

Przy znacznych trudnościach w oddychaniu, sinieniu ust lub skóry, zaburzeniach świadomości lub krwiopluciu nie czekaj na teleporadę, dzwoń pod 112 lub jedź na SOR.

Co pomaga przy zapaleniu oskrzeli?

Domowe sposoby łagodzą dolegliwości.

Co warto robić?

  • pić regularnie płyny
  • odpoczywać i wysypiać się
  • wietrzyć pomieszczenia
  • stosować leki przeciwgorączkowe zgodnie z ulotką
  • obserwować kaszel i oddech

Czego lepiej unikać?

  • palenia i dymu
  • antybiotyku bez zalecenia lekarza
  • łączenia kilku preparatów na kaszel
  • intensywnego wysiłku
  • ignorowania duszności lub bólu w klatce

Jak odróżnić zapalenie oskrzeli od zapalenia płuc?

Obie choroby dają kaszel, gorączkę i osłabienie, ale zapalenie płuc obejmuje tkankę płucną.

Jak odróżnić zapalenie oskrzeli od zapalenia płuc?
RodzajCharakterystyka
Zapalenie oskrzeli

Dominuje kaszel, a stan stopniowo się poprawia. Znaczna duszność i wysoka gorączka do niego nie pasują.

Zapalenie płuc

Wysoka gorączka, dreszcze, duszność, ból w klatce przy oddychaniu. Podejrzenie wymaga badania lekarskiego.

Zapalenie oskrzeli u dzieci

Pilnie do lekarza przy trudnościach w oddychaniu, zaciąganiu międzyżebrzy, sinieniu, dużej senności lub problemach z piciem.

Kiedy zgłosić się do lekarza?

Zgłoś się do lekarza w tych sytuacjach.

  • Długi kaszel

    Trwa ponad 3 tygodnie i się nie poprawia.

  • Gorączka nie mija

    Utrzymuje się lub wraca po poprawie.

  • Duszność lub ból w klatce

    Przy znacznej duszności dzwoń pod 112.

  • Krew w wydzielinie

    Przy krwiopluciu dzwoń pod 112 lub jedź na SOR.

  • Nawrót objawów

    Po poprawie objawy znów się nasilają.

  • Choroby przewlekłe

    Płuc, serca lub nerek albo osłabiona odporność.

Pilnej pomocy wymagają znaczne trudności w oddychaniu, sinienie ust lub skóry, zaburzenia świadomości, krwioplucie lub gwałtowne pogorszenie stanu.

Leczysz się już? Przedłuż e-receptę na swój lek

Wpisz jego nazwę. Lekarz na konsultacji online oceni, czy może wystawić e-receptę na kontynuację leczenia. Płacisz za konsultację: 55 zł, nie za receptę.

Konsultacja nie gwarantuje wystawienia recepty. Nowe objawy lub zmianę leczenia omów z lekarzem.

Leki stosowane w leczeniu

Przykładowe substancje czynne stosowane w leczeniu według charakterystyk produktów leczniczych. Leki na receptę dobiera lekarz.

Na receptę

Lista obejmuje leki zarejestrowane w Polsce. Nie każdy jest stale dostępny w aptekach. Lista ma charakter informacyjny. O wyborze leku i dawkowaniu decyduje lekarz po rozmowie z Tobą.

Lekarze, którzy mogą pomóc

Zobacz wszystkich

Najczęstsze pytania

Jak brzmi kaszel przy zapaleniu oskrzeli?

Nie ma jednego charakterystycznego brzmienia. Kaszel bywa początkowo suchy, a potem mokry, z odkrztuszaniem śluzu.

Ile trwa zapalenie oskrzeli?

Ostra infekcja zwykle mija w ciągu około 3 tygodni. Jeśli kaszel trwa dłużej i się nie poprawia, warto zgłosić się do lekarza.

Czy przy zapaleniu oskrzeli potrzebny jest antybiotyk?

Najczęściej nie. Niepowikłane ostre zapalenie oskrzeli jest zwykle wirusowe i antybiotyków rutynowo się nie stosuje.

Czy zapalenie oskrzeli może przejść w zapalenie płuc?

Zapalenie płuc może rozwinąć się jako odrębna infekcja lub powikłanie. Wysoka gorączka, nasilona duszność lub wyraźne pogorszenie stanu wymagają badania lekarskiego.

Czy można chodzić do pracy z zapaleniem oskrzeli?

Przy gorączce i złym samopoczuciu lepiej zostać w domu. Ograniczenie kontaktów zmniejsza też ryzyko zarażenia innych.

Źródła

  1. CDC - Chest Cold (Acute Bronchitis) Basicshttps://www.cdc.gov/acute-bronchitis/about/index.html (otwiera się w nowej karcie)
  2. NICE - Cough (acute): antimicrobial prescribinghttps://www.nice.org.uk/guidance/ng120 (otwiera się w nowej karcie)
  3. NHS - Bronchitishttps://www.nhs.uk/conditions/bronchitis (otwiera się w nowej karcie)
  4. Medycyna Praktyczna – Zapalenie oskrzeli: przyczyny, objawy i leczeniehttps://www.mp.pl/pacjent/pulmonologia/choroby/68742,zapalenie-oskrzeli-przyczyny-objawy-i-leczenie (otwiera się w nowej karcie)

Autor tekstu

Redaktorka medyczna i analityczka treści zdrowotnych.

Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej. Zasady redakcyjne