1. Home
  2. Artykuły
  3. Rak krtani – objawy, leczenie i czynniki ryzyka

Rak krtani – objawy, leczenie i czynniki ryzyka

Rak krtani – objawy, leczenie i czynniki ryzyka

Rak krtani jest rzadkim nowotworem, w którym złośliwe komórki rosną w krtani (obszar gardła zawierający struny głosowe). Rak może rozprzestrzenić się na pobliskie tkanki lub tarczycę, tchawicę lub przełyk. Może również rozprzestrzenić się na węzły chłonne szyi, tętnicę szyjną, górną część kręgosłupa, klatkę piersiową i inne części ciała. Objawy raka krtani obejmują zmiany głosu, takie jak chrypka, ból gardła lub kaszel, który nie ustępuje. Leczenie może obejmować operację usunięcia części lub całej krtani, zwaną laryngektomią. Możesz zmniejszyć ryzyko raka krtani, unikając wyrobów tytoniowych.

Przeczytaj również, jakie są objawy raka piersi?

Jakie są czynniki ryzyka raka krtani?

Palenie lub używanie innych wyrobów tytoniowych znacznie zwiększa ryzyko zachorowania na raka krtani. Picie alkoholu, zwłaszcza w dużych ilościach, również zwiększa ryzyko powstania nowotworu. Inne czynniki ryzyka raka krtani obejmują:

  • Wiek: Rak krtani częściej występuje u osób w wieku 55 lat i starszych.
  • Płeć: Mężczyźni są bardziej narażeni na rozwój tego nowotworu, prawdopodobnie dlatego, że palenie i intensywne spożywanie alkoholu zdarzają się częściej wśród mężczyzn.
  • Historia raka głowy i szyi: Około jedna czwarta (25%) osób, które miały raka głowy i szyi, zachoruje ponownie.
  • Praca: Osoby, które mają kontakt z niektórymi substancjami w pracy, są bardziej zagrożone. Substancje te to m.in. mgła kwasu siarkowego, pył drzewny, nikiel, azbest czy gaz musztardowy. Osoby pracujące z maszynami są również bardziej narażone na ryzyko.

Rak krtani – objawy

Jakie są objawy raka krtani? Jak sprawdzić czy ma się raka krtani? Głównym objawem raka krtani jest ochrypły głos przez ponad 3 tygodnie. Jeśli zauważysz poniższe objawy, pilnie porozmawiaj ze swoim lekarzem, aby uzyskać dokładną diagnozę:

  • ból gardła lub kaszel, który nie ustępuje,
  • zmiana głosu, taka jak chrypka, która nie ustępuje po dwóch tygodniach,
  • ból lub inne trudności podczas przełykania,
  • guzek w szyi lub gardle,
  • dysfonia, problemy z wydawaniem dźwięków,
  • ból ucha.

Jeśli pojawią się te objawy, pilnie zwróć się o pomoc medyczną:

  • problemy z oddychaniem (duszność),
  • oddech, który jest głośny i wysoki,
  • uczucie, że coś znajduje się w Twoim gardle,
  • odkrztuszanie krwi (krwioplucie).

Jak leczy się raka krtani?

Główne metody leczenia raka krtani to radioterapia, chirurgia, chemioterapia i ukierunkowane leki przeciwnowotworowe. Radioterapia lub operacja usunięcia komórek rakowych z krtani. Ta metoda często może całkowicie wyleczyć nowotwór krtani, jeśli zostanie wcześnie zdiagnozowany. Wybór planu leczenia to poważna decyzja, dlatego ważne jest, aby poświęcić trochę czasu i przemyśleć wszystkie swoje wybory. Twój onkolog lub pielęgniarka specjalistyczna wyjaśni różne sposoby leczenia i ich skutki uboczne. Leczenie raka krtani zależy od tego, gdzie rak znajduje się w krtani, jaka jest jego wielkość i czy się rozprzestrzenił (jego stadium). Główne metody leczenia raka krtani we wczesnym stadium to radioterapia i chirurgia. Inne metody leczenia mogą być stosowane w przypadku miejscowo zaawansowanego i zaawansowanego raka krtani.

Jak zapobiegać?

Możesz zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka, w tym raka krtani, prowadząc zdrowy tryb życia. Rzuć palenie i unikaj wyrobów tytoniowych. Ogranicz spożycie alkoholu i uzyskaj pomoc w leczeniu zaburzeń związanych z używaniem alkoholu. Jedz zdrową dietę.

Przeczytaj również, Jakie są objawy raka trzustki?

Rak krtani a lokalizacja guza, dlaczego miejsce rozwoju ma kluczowe znaczenie?

Rak krtani nie jest jednorodnym nowotworem, ponieważ jego przebieg i rokowanie w dużej mierze zależą od miejsca, w którym rozwijają się komórki nowotworowe. Krtań dzieli się na trzy główne obszary, nagłośnię, głośnię oraz podgłośnię, a każdy z nich charakteryzuje się inną dynamiką wzrostu guza i innymi objawami klinicznymi. Najczęściej nowotwór lokalizuje się w obrębie głośni, co wynika z dużej ekspozycji strun głosowych na dym tytoniowy i alkohol. W tym przypadku jednym z pierwszych i najbardziej charakterystycznych objawów jest przewlekła chrypka.

Guzy rozwijające się w obrębie nagłośni przez długi czas mogą pozostawać bezobjawowe lub powodować jedynie niespecyficzne dolegliwości, takie jak uczucie ciała obcego w gardle czy trudności w połykaniu. Z tego powodu nowotwory tej lokalizacji często rozpoznawane są w bardziej zaawansowanym stadium. W przypadku podgłośni objawy pojawiają się najpóźniej, a pierwszym sygnałem bywa duszność związana ze zwężeniem dróg oddechowych. Wczesne rozpoznanie raka krtani głośni zwiększa szanse wyleczenia nawet do 80 do 90 procent, co pokazuje, jak istotne znaczenie ma szybka diagnostyka.

Diagnostyka raka krtani, jakie badania pozwalają wykryć chorobę?

Rozpoznanie raka krtani opiera się na połączeniu dokładnego wywiadu lekarskiego, badania fizykalnego oraz badań obrazowych i endoskopowych. Podstawowym narzędziem diagnostycznym jest laryngoskopia, która umożliwia bezpośrednią ocenę krtani i strun głosowych. W przypadku podejrzenia zmian nowotworowych lekarz pobiera wycinek do badania histopatologicznego, które stanowi złoty standard w potwierdzeniu rozpoznania nowotworu.

Uzupełnieniem diagnostyki są badania obrazowe, takie jak tomografia komputerowa i rezonans magnetyczny, które pozwalają ocenić rozległość guza oraz ewentualne zajęcie węzłów chłonnych. U około 30 do 40 procent pacjentów w momencie rozpoznania stwierdza się przerzuty do regionalnych węzłów chłonnych szyi, co istotnie wpływa na wybór metody leczenia i rokowanie. W niektórych przypadkach wykonuje się również badanie PET, szczególnie gdy istnieje podejrzenie przerzutów odległych lub wznowy choroby.

Nowoczesne metody leczenia raka krtani, jak dobiera się terapię?

Leczenie raka krtani jest procesem złożonym i zawsze powinno być prowadzone w ramach zespołu wielodyscyplinarnego. Wybór strategii terapeutycznej zależy od stadium zaawansowania choroby, lokalizacji guza, stanu ogólnego pacjenta oraz jego oczekiwań dotyczących jakości życia. We wczesnych stadiach choroby skuteczne bywają radioterapia lub leczenie chirurgiczne, które pozwalają zachować funkcję mowy i oddychania.

W bardziej zaawansowanych przypadkach konieczne bywa leczenie skojarzone, obejmujące chirurgię, radioterapię oraz chemioterapię. Całkowita laryngektomia, czyli usunięcie krtani, jest zarezerwowana dla sytuacji, gdy inne metody nie dają szans na kontrolę choroby. Choć zabieg ten ratuje życie, wiąże się z trwałą utratą naturalnego głosu i koniecznością rehabilitacji oddechowej oraz logopedycznej. Postęp w medycynie sprawił jednak, że coraz częściej stosuje się techniki oszczędzające narząd, co przekłada się na lepszą jakość życia pacjentów po zakończonym leczeniu.

Profilaktyka raka krtani i znaczenie wczesnej reakcji na objawy

Rak krtani należy do nowotworów w dużej mierze zależnych od stylu życia, dlatego działania profilaktyczne mają realny wpływ na zmniejszenie zachorowalności. Około 85 do 90 procent przypadków raka krtani wiąże się z paleniem tytoniu, a ryzyko wzrasta wielokrotnie przy jednoczesnym spożywaniu alkoholu. Zaprzestanie palenia prowadzi do stopniowego obniżania ryzyka, choć pełna normalizacja może trwać nawet kilkanaście lat.

Istotnym elementem profilaktyki jest również szybka reakcja na utrzymujące się objawy ze strony górnych dróg oddechowych. Chrypka trwająca dłużej niż trzy tygodnie, ból gardła bez wyraźnej przyczyny czy trudności w połykaniu zawsze wymagają konsultacji lekarskiej. Wczesne wykrycie raka krtani znacząco zmniejsza konieczność rozległego leczenia chirurgicznego i poprawia rokowanie długoterminowe. Świadomość objawów oraz regularne badania kontrolne u osób z grup ryzyka pozostają jednym z najważniejszych elementów walki z tym nowotworem.

 

Źródła:

  1. https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/16611-laryngeal-cancer
  2. https://www.hopkinsmedicine.org/health/conditions-and-diseases/laryngeal-cancer
  3. https://www.cancerresearchuk.org/about-cancer/laryngeal-cancer/treatment
  4. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/throat-cancer/symptoms-causes/syc-20366462

Artykuł ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie zastępuje porady lekarskiej ani konsultacji ze specjalistą. Treść została opracowana na podstawie aktualnej wiedzy medycznej oraz dostępnych wytycznych i publikacji naukowych.

  • Udostępnij artykuł: