Zastosowanie
Reguluje działanie dopaminy i serotoniny w mózgu. Zmniejsza objawy psychozy, takie jak urojenia i omamy, a część z tych leków stabilizuje nastrój.
- Schizofrenia
- Epizody manii w chorobie afektywnej dwubiegunowej
- Krótkotrwale (do 6 tygodni): uporczywa agresja w otępieniu alzheimerowskim, gdy inne metody nie pomagają
- U części preparatów: zaburzenia zachowania u dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną
Jak działa
Rysperydon jest lekiem przeciwpsychotycznym, który wybiórczo blokuje działanie monoamin w mózgu. Silnie wiąże się z receptorami serotoninowymi 5-HT2 i dopaminowymi D2, a także z receptorami adrenergicznymi i histaminowymi. Zrównoważone działanie na receptory serotoninowe i dopaminowe może zmniejszać ryzyko zaburzeń ruchowych.
Jak stosować
-
Lek a posiłki
Lek można przyjmować w trakcie posiłków lub między nimi.
-
Dobór dawki
Na początku leczenia dawkę zwykle zwiększa się stopniowo.
-
Ustalanie dawki
Dawkę ustala lekarz.
Dawkę ustala lekarz albo opisuje ulotka. Leku na receptę nie odstawiaj i nie zmieniaj jego dawki bez rozmowy z lekarzem.
Przeciwwskazania
Wybrane przeciwwskazania i ograniczenia:
- Uczulenie na rysperydon lub którykolwiek składnik leku.
Pełną listę przeciwwskazań podaje ulotka.
Ostrzeżenia
- Wysoka gorączka ze sztywnością mięśni, splątaniem i poceniem się wymaga pilnej pomocy (złośliwy zespół neuroleptyczny).
- Może zwiększać masę ciała, poziom cukru i cholesterolu. Lekarz regularnie je kontroluje.
- Może powodować senność i zawroty głowy, więc nie prowadź samochodu, dopóki nie wiesz, jak na Ciebie działa. Unikaj alkoholu.
- Nie odstawiaj go nagle i sam, bo grozi to nawrotem choroby. Zmianę leczenia omów z lekarzem.
- U osób starszych z otępieniem zwiększa ryzyko udaru i zgonu. Stosuje się go u nich tylko w szczególnych przypadkach.
- Może podnosić prolaktynę. Zaburzenia miesiączki, wyciek z brodawek lub zaburzenia potencji zgłoś lekarzowi.
Powiedz lekarzowi o ciąży, karmieniu piersią i chorobach przewlekłych.
Interakcje
| Czego dotyczy | Co warto wiedzieć |
|---|---|
| Łączenie z innymi lekami | Ostrożność jest potrzebna przy lekach wydłużających odstęp QT, np. niektórych lekach przeciwarytmicznych, przeciwdepresyjnych, przeciwhistaminowych, przeciwpsychotycznych i przeciwmalarycznych. |
| Alkohol, opioidy, leki przeciwhistaminowe i benzodiazepiny | Mogą nasilać uspokojenie. |
| Rysperydon | Może osłabiać działanie lewodopy i innych agonistów dopaminy, a z lekami na nadciśnienie może powodować wyraźny spadek ciśnienia. |
| Łączenie z innymi lekami | Nie zaleca się łączenia z doustnym paliperydonem, który jest aktywnym metabolitem rysperydonu. |
| Silne inhibitory CYP2D6, np. paroksetyna | Mogą zwiększać stężenie rysperydonu, a metylofenidat po zmianie dawki może wywołać zaburzenia ruchowe. |
Powiedz lekarzowi i farmaceucie o wszystkich lekach, które przyjmujesz, także bez recepty i ziołowych.
Działania niepożądane
- Parkinsonizm, czyli spowolnienie ruchów, sztywność mięśni i drżenie.
- Senność i uspokojenie.
- Ból głowy i bezsenność.
- Akatyzja, dystonia i zawroty głowy.
- Zwiększenie masy ciała i apetytu.
- Nudności, wymioty, zaparcia, niestrawność i suchość w jamie ustnej.
- Wzrost stężenia prolaktyny, który może powodować zaburzenia miesiączkowania, mlekotok lub powiększenie piersi u mężczyzn.
- Zakażenia dróg oddechowych.
Wybrane z Charakterystyki Produktu Leczniczego, przede wszystkim najczęstsze. Pełna lista jest w ulotce. Działania niepożądane możesz zgłosić do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych.
Pilnie do lekarza
- Podwyższona temperatura ciała, sztywność mięśni, zaburzenia świadomości oraz niestabilne tętno i ciśnienie. To mogą być objawy złośliwego zespołu neuroleptycznego. Natychmiast zgłoś się do lekarza lub dzwoń pod 112.
- Objawy udaru mózgu lub innych zaburzeń naczyniowo-mózgowych, zwłaszcza u osób starszych z otępieniem. Natychmiast zgłoś się do lekarza lub dzwoń pod 112.
- Objawy zakrzepicy żył głębokich lub zatorowości płucnej. Natychmiast zgłoś się do lekarza lub dzwoń pod 112.
- Bolesna, długotrwała erekcja (priapizm). Pilnie skontaktuj się z lekarzem.
Przechowywanie
Przechowuj w temperaturze do 30°C, w oryginalnym opakowaniu, aby chronić lek przed światłem.
Streszczenie Charakterystyki Produktu Leczniczego. Pełne informacje są w ulotce. Ulotki i ChPL
Leki z tą substancją
-
OrizonNa receptę
Ulotki i ChPL6
- tabletki powlekane 0,5 mgUlotka Orizon tabletki powlekane 0,5 mg (PDF, nowa karta)ChPL Orizon tabletki powlekane 0,5 mg (PDF, nowa karta)
- tabletki powlekane 1 mgUlotka Orizon tabletki powlekane 1 mg (PDF, nowa karta)ChPL Orizon tabletki powlekane 1 mg (PDF, nowa karta)
- tabletki powlekane 2 mgUlotka Orizon tabletki powlekane 2 mg (PDF, nowa karta)ChPL Orizon tabletki powlekane 2 mg (PDF, nowa karta)
- tabletki powlekane 3 mgUlotka Orizon tabletki powlekane 3 mg (PDF, nowa karta)ChPL Orizon tabletki powlekane 3 mg (PDF, nowa karta)
- tabletki powlekane 4 mgUlotka Orizon tabletki powlekane 4 mg (PDF, nowa karta)ChPL Orizon tabletki powlekane 4 mg (PDF, nowa karta)
- roztwór doustny 1 mg/mlUlotka Orizon roztwór doustny 1 mg/ml (PDF, nowa karta)ChPL Orizon roztwór doustny 1 mg/ml (PDF, nowa karta)
Leki z tą samą substancją różnią się dawką, postacią i substancjami pomocniczymi. O zamianie zdecyduj z lekarzem lub farmaceutą.
Najczęstsze pytania
Do czego służy rysperydon?
Lek przeciwpsychotyczny. Wskazania według Charakterystyki Produktu Leczniczego: schizofrenia; epizody manii w chorobie afektywnej dwubiegunowej; krótkotrwale (do 6 tygodni): uporczywa agresja w otępieniu alzheimerowskim, gdy inne metody nie pomagają; u części preparatów: zaburzenia zachowania u dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną.
Czy rysperydon jest na receptę?
Preparaty z tą substancją wydaje się na receptę. O tym, czy lek jest dla Ciebie odpowiedni, decyduje lekarz.
Czy dostanę receptę na ten lek na konsultacji online?
O tym, czy lek jest dla Ciebie odpowiedni i czy wystawi receptę, decyduje lekarz po wywiadzie. Jeśli już przyjmujesz ten lek, przygotuj jego nazwę i dawkę oraz ostatnie wyniki badań. Płacisz za konsultację, nie za receptę.
Gdzie znajdę ulotkę i pełną charakterystykę leku?
Ulotkę znajdziesz w opakowaniu oraz w części z dokumentami na tej stronie. Jeśli nie ma bezpośredniego pliku, użyj podanego odnośnika do urzędowego rejestru. Wybierz właściwą nazwę, postać i dawkę leku.
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego: Risperidone Grindeks (Rejestr Produktów Leczniczych)https://rejestry.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/46230/characteristic (otwiera się w nowej karcie)
- Charakterystyka Produktu Leczniczego: Rispolepthttps://rejestry.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/5842/characteristic (otwiera się w nowej karcie)