Interna

Czy kawa podnosi poziom cukru we krwi?

Czarna kawa bez dodatków praktycznie nie zawiera cukru, ale nie jest całkiem obojętna dla gospodarki cukrowej. Kofeina może na krótko zmniejszać wrażliwość na insulinę, a cukier, syropy i słodzone dodatki bezpośrednio podnoszą poziom cukru we krwi. Jednocześnie w dużych badaniach obserwacyjnych osoby regularnie pijące kawę rzadziej chorowały na cukrzycę typu 2. Poniżej wyjaśniamy, co z tego wynika w praktyce.

Czy kawa sprawia, że cukier we krwi się podnosi?

To, czy i jak kawa podnosi poziom cukru we krwi, zależy od ilości kawy, dodatków i indywidualnych czynników, takich jak masa ciała, wiek czy choroby, na przykład cukrzyca lub insulinooporność. Jeśli chorujesz na cukrzycę i masz wątpliwości, ile kawy możesz pić, zapytaj lekarza prowadzącego.

Czarna kawa sama w sobie praktycznie nie dostarcza cukru. Zawarta w niej kofeina może jednak przejściowo zmniejszać wrażliwość tkanek na insulinę. W przeglądzie badań z udziałem zdrowych osób jednorazowa dawka kofeiny obniżała wrażliwość na insulinę, co na krótko może sprzyjać wyższej glikemii.

Przed badaniem glukozy na czczo nie pije się kawy. Na badanie zgłasza się co najmniej 8 godzin po ostatnim posiłku i w tym czasie można pić tylko wodę. Dotyczy to także czarnej kawy bez cukru, dlatego najlepiej wypić ją po pobraniu krwi.

Jeśli jednak spożywasz kawę z dodatkami, takimi jak syropy smakowe, mleko czy śmietankę, warto zwrócić uwagę na ich zawartość cukru, gdyż to właśnie te dodatki mogą wpływać na poziom glukozy we krwi. Dlatego, jeśli martwisz się o wpływ kawy na Twoje zdrowie, warto wybierać napoje z mniej kalorycznymi dodatkami lub spożywać kawę w czystej postaci.

Kawa a cukier – co warto wiedzieć?

Kofeina zawarta w kawie, zarówno arabice, jak i robuście, może na krótko zmniejszać wrażliwość na insulinę, czyli hormon obniżający poziom glukozy we krwi. Kawa zawiera jednak także inne składniki, na przykład kwas chlorogenowy, któremu przypisuje się korzystny wpływ na metabolizm glukozy. W dużej metaanalizie badań obserwacyjnych osoby pijące więcej kawy rzadziej chorowały na cukrzycę typu 2. Dotyczyło to zarówno kawy z kofeiną, jak i bezkofeinowej. Takie badania pokazują związek, ale nie dowodzą, że kawa chroni przed cukrzycą.

Osoby z insulinoopornością lub cukrzycą powinny omówić z lekarzem lub dietetykiem, ile kawy mogą pić, i zwracać uwagę na dodatki. Jeśli chcą ograniczyć kofeinę, mogą wybrać kawę bezkofeinową.

Jaka kawa podnosi poziom cukru we krwi?

Najmniej wpływa na glikemię kawa bez cukru i syropów. Cukier i słodkie syropy szybko podnoszą poziom glukozy we krwi. Mleko też zawiera cukier (laktozę), ale w ilości dodawanej do kawy zwykle niewiele. Najwięcej cukru mają słodzone napoje kawowe i kawy z syropami, bitą śmietaną lub polewą, dlatego osoby z cukrzycą powinny sprawdzać ich skład.

Jeśli nie lubisz czarnej kawy, wybieraj dodatki bez cukru i czytaj etykiety. Syropy smakowe zwykle zawierają dużo cukru, ale są też wersje bez cukru.

Czy czarna kawa podnosi poziom cukru we krwi?

Czarna kawa bez dodatków praktycznie nie dostarcza cukru, więc nie podnosi glikemii tak jak słodzone napoje. Kofeina może jednak na krótko zmniejszać wrażliwość na insulinę, a reakcja na nią bywa różna. Jeśli chorujesz na cukrzycę i mierzysz cukier glukometrem, możesz sprawdzić, jak reagujesz na kawę, i omówić wyniki z lekarzem.

Jaka kawa jest najzdrowsza?

Pod względem cukru najkorzystniejsza jest kawa bez cukru, syropów i słodzonych dodatków, na przykład z ekspresu przelewowego, espresso czy americano. Warto też wiedzieć, że duże ilości kawy niefiltrowanej, na przykład z zaparzacza tłokowego (french press) lub gotowanej, podnoszą stężenie cholesterolu LDL. Ma to znaczenie zwłaszcza przy podwyższonym cholesterolu.

Źródła

  1. Ding M, Bhupathiraju SN, Chen M i wsp. Caffeinated and decaffeinated coffee consumption and risk of type 2 diabetes: a systematic review and a dose-response meta-analysis. Diabetes Care 2014https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24459154/ (otwiera się w nowej karcie)
  2. van Dam RM. Coffee consumption and risk of type 2 diabetes, cardiovascular diseases, and cancer. Applied Physiology, Nutrition, and Metabolism 2008https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19088789/ (otwiera się w nowej karcie)
  3. NIZP PZH–PIB, Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej. Kawa w praktyce lekarzahttps://ncez.pzh.gov.pl/choroba-a-dieta/kawa-w-praktyce-lekarza-3/ (otwiera się w nowej karcie)
  4. Shi X, Xue W, Liang S i wsp. Acute caffeine ingestion reduces insulin sensitivity in healthy subjects: a systematic review and meta-analysis. Nutrition Journal 2016https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28031026/ (otwiera się w nowej karcie)

Autor tekstu

Chirurg, specjalista chirurgii ogólnej oraz proktolog. Posiada prawo do wykonywania zawodu lekarza (PWZ: 3164022).

Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej. Zasady redakcyjne